Nghiên cứu mối tương quan giữa điểm triệu chứng IPSS với tốc độ dòng tiểu và đặc điểm siêu âm của bệnh nhân tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt - Nguyễn, Trường An; Phạm, Nguyễn Như Ngọc; Lê, Đình Đạm; Nguyễn, Nhật Minh; Lê, Đình Khánh (Tạp chí Y Dược Huế, 2025)
Đặt vấn đề: Các triệu chứng đường tiểu dưới rất phổ biến ở nam giới lớn tuổi và gây ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của bệnh nhân cũng như làm tăng chi phí y tế mà nguyên nhân thường gặp là tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt. Một trong các hậu quả của tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt là làm tắc nghẽn lối ra bàng quang, gây nên các triệu chứng đường tiểu dưới (LUTS) và làm ảnh hưởng đến tốc độ dòng tiểu; tác động đến cơ detrusor làm gia tăng lượng nước tiểu tồn dư sau khi tiểu. Mục tiêu: Khảo sát đặc điểm lâm sàng và tương quan giữa độ nặng của triệu chứng theo thang điểm IPSS với một số yếu tố như tốc độ dòng tiểu, thể tích tuyến tiền liệt, độ lồi tuyến tiền liệt vào lòng bàng quang, thể tích nước tiểu tồn lưu sau khi tiểu; tương quan giữa thể tích tuyến tiền liệt với tốc độ dòng tiểu của bệnh nhân tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt có triệu chứng đường tiểu dưới. Phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang ở 97 bệnh nhân tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt có triệu chứng đường tiểu dưới đến khám tại Bệnh viện Trường Đại học Y - Dược Huế từ tháng 09/2022 đến tháng 03/2023. Tất cả các bệnh nhân trong nghiên cứu được khảo sát về triệu chứng lâm sàng, đánh giá độ nặng của triệu chứng theo thang điểm IPSS, một số đặc điểm về siêu âm của tuyến tiền liệt và niệu dòng đồ. Đồng thời đánh giá tương quan giữa điểm IPSS với một số yếu tố như tốc độ dòng tiểu, thể tích tuyến tiền liệt, độ lồi tuyến tiền liệt vào lòng bàng quang, thể tích nước tiểu tồn lưu sau khi tiểu; đánh giá tương quan giữa thể tích tuyến tiền liệt trên siêu âm với tốc độ dòng tiểu. Kết quả: Nhóm triệu chứng đường tiểu dưới phổ biến nhất là các triệu chứng tống xuất (97,9%), nhóm triệu chứng chứa đựng và sau đi tiểu cũng chiếm tỷ lệ cao (96,9% và 86,6%). Đa số bệnh nhân có triệu chứng của cả ba nhóm triệu chứng (82,5%). Triệu chứng hay gặp nhất là tiểu yếu (85,6%). Phần lớn bệnh nhân có triệu chứng mức độ trung bình (52,6%) và mức độ nặng (42,3%). Điểm IPSS trung bình là 17,4 ± 5,2 và QoL là 3,9 ± 1,0. Có mối tương quan nghịch giữa điểm IPSS với tốc độ dòng tiểu tối đa (r = -0,535, p < 0,05), với tốc độ dòng tiểu trung bình (r = -0,488, p <0,05). Có mối tương quan thuận giữa điểm IPSS với độ lồi tuyến tiền liệt vào lòng bàng quang (r = 0,381; p < 0,05) và thể tích nước tiểu tồn lưu (r = 0,397; p < 0,05). Không có mối tương quan giữa thể tích tuyến tiền liệt với tốc độ dòng tiểu tối đa (r = -0,067, p >0,05) và tốc độ dòng tiểu trung bình (r = -0,135, p > 0,05). Kết luận: Triệu chứng tiểu yếu và nhóm triệu chứng tống xuất là phổ biến nhất ở bệnh nhân tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt. Phần lớn bệnh nhân đến khám có triệu chứng ở mức độ trung bình đến nặng. Có mối tương quan nghịch giữa điểm IPSS với tốc độ dòng tiểu tối đa và tốc độ dòng tiểu trung bình; có mối tương quan thuận giữa điểm IPSS với độ lồi tuyến tiền liệt vào lòng bàng quang và thể tích nước tiểu tồn lưu sau khi đi tiểu. Không có mối tương quan giữa thể tích tuyến tiền liệt với tốc độ dòng tiểu tối đa và tốc độ dòng tiểu trung bình.